Kho đồ là tài sản chính của một dịch vụ trang trí sự kiện, và quản lý kho tốt nghĩa là biết mình có gì, nó đang ở đâu, còn dùng được bao nhiêu lần nữa. Người mới thường coi kho là chỗ để đồ, nhưng thực tế kho quyết định bạn nhận được bao nhiêu tiệc trong một ngày, mất bao nhiêu thời gian chuẩn bị, và bao nhiêu tiền trôi đi vì đồ hỏng, đồ thất lạc ở nhà hàng.
Bài này đưa ra một cách tổ chức kho vừa sức cho đội từ hai đến mười người: chia nhóm đồ, đánh mã, đóng thùng theo bộ, lập phiếu xuất nhập cho từng tiệc, và quyết định khi nào sửa, khi nào thanh lý. Mọi ví dụ về số lượng đều là ví dụ giả định để minh hoạ cách làm.
Vì sao kho lộn xộn làm mất tiền nhiều hơn bạn nghĩ
Tiền mất ở kho thường không lộ ra một lần mà rỉ ra từng chút. Một chiếc chân đế bị bỏ quên ở nhà hàng, một bộ đèn dây bị gãy bóng mà không ai báo, một cuộn vải để ẩm bị ố vàng, một thùng phụ kiện bị mở ra lấy vài món rồi để lẫn sang thùng khác. Mỗi chuyện nhỏ đều dẫn tới cảnh trước giờ đi tiệc phải chạy đi mua gấp, mua với giá cao hơn, hoặc đến nơi mới phát hiện thiếu đồ và phải chữa cháy.
Kho lộn xộn còn làm chậm cả đội. Nếu mỗi lần chuẩn bị tiệc mất hai giờ để lục tìm, thì vào mùa cưới khi một ngày có vài tiệc, bạn không còn đủ thời gian. Ngược lại, khi đồ được đóng sẵn theo bộ và có danh sách, một người phụ mới cũng có thể soạn đồ đúng trong một khoảng ngắn.
Lý do cuối cùng là báo giá. Muốn báo giá đúng, bạn phải biết mỗi món đồ đã dùng bao nhiêu lần và còn dùng được bao nhiêu lần nữa, để phân bổ chi phí đồ vào từng tiệc. Không có sổ kho thì phần chi phí này chỉ là ước đoán, và thường là ước thấp.
Chia đồ thành nhóm theo cách dùng, không theo màu
Nhiều người xếp kho theo màu sắc vì nhìn đẹp, nhưng khi soạn đồ đi tiệc thì cách chia theo chức năng nhanh hơn nhiều. Gợi ý năm nhóm chính:
| Nhóm | Gồm những gì | Cách cất | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Khung và kết cấu | Khung phông, khung cổng, chân đế, thanh nối, ốc vít | Kệ sát đất, chân đế xếp chồng có lót | Kiểm mối hàn, ren ốc sau mỗi lượt dùng |
| Vải và phông | Vải trơn, vải voan, phông in, khăn trải bàn | Cuộn trên ống hoặc treo, bọc túi chống bụi | Phải khô hẳn trước khi cất, tránh ố mốc |
| Đồ trưng bày | Bục, kệ, bình, khay, giá đỡ mica, đồ trang trí chủ đề | Thùng có vách ngăn, lót xốp | Đồ dễ vỡ để tầng thấp vừa tầm tay |
| Đèn và điện | Đèn dây, đèn nến điện tử, ổ cắm, dây nối có cầu chì | Cuộn gọn từng bộ, ghi chiều dài | Thử đèn trước khi cất, loại bỏ dây nứt vỏ |
| Vật tư tiêu hao | Bóng bay, dây rút, băng dính, kẹp, kim ghim, dây cước | Hộp nhỏ có nắp, để nơi khô mát | Bóng bay để lâu, phơi nắng sẽ giòn, dễ nổ |
Mỗi nhóm có một khu riêng trong kho. Khi chuẩn bị tiệc, người soạn đi lần lượt qua năm khu theo thứ tự trên, khó quên món nào hơn là đi lòng vòng tìm theo màu.
Đánh mã và lập sổ kho trong một buổi chiều
Sổ kho không cần phần mềm đắt tiền. Một bảng tính dùng chung trên điện thoại là đủ cho đội nhỏ. Các bước:
- Kiểm kê toàn bộ đồ hiện có, mỗi loại một dòng. Món giống nhau ghi chung một dòng kèm số lượng.
- Đặt mã ngắn theo nhóm, ví dụ giả định: K cho khung, V cho vải, T cho đồ trưng bày, D cho đèn, kèm số thứ tự. Món có giá trị lớn như khung cổng nên có mã riêng từng chiếc.
- Dán mã lên đồ bằng băng dính chịu nước hoặc thẻ treo, ở chỗ không lộ ra khi dựng.
- Trong bảng tính ghi thêm: ngày mua, số lượt đã dùng, tình trạng (tốt, cần sửa, chờ thanh lý), vị trí trên kệ.
- Chụp một tấm ảnh cho mỗi loại đồ và gắn vào dòng tương ứng, để người mới nhìn ảnh là nhận ra.
- Giao cho một người giữ sổ. Những người khác chỉ được lấy đồ qua phiếu xuất, không tự ý vào lấy.
Buổi kiểm kê đầu tiên luôn mất công nhất. Sau đó chỉ cần cập nhật theo từng tiệc và kiểm kê tổng vào những tháng vắng việc.
Đóng thùng theo bộ để soạn đồ nhanh
Mỗi kiểu trang trí quen tay là một bộ. Ví dụ giả định: bộ phông tròn sinh nhật gồm khung, ba tấm vải, chân đế, kẹp, đèn dây và hộp phụ kiện. Bộ đó được đóng sẵn vào hai ba thùng có danh sách dán trong nắp. Có đơn là xách đi, không phải soạn lại từ đầu.
Danh sách trong nắp thùng là chốt kiểm tra hai chiều. Lúc đi, người soạn đánh dấu từng món. Lúc về, người tháo đối chiếu lại đúng danh sách đó trước khi rời địa điểm. Thiếu món nào thì tìm ngay tại chỗ, đừng để về kho mới biết.
Đồ dễ vỡ có thùng riêng, đánh dấu rõ. Bình thuỷ tinh, đồ gốm, mica mỏng không nên để chung với khung sắt. Lót xốp hoặc vải cũ giữa các món. Khi xếp lên xe, thùng đồ dễ vỡ đặt sau cùng để lấy ra trước.
Phụ kiện nhỏ là thứ thất lạc nhiều nhất. Ốc vít, kẹp, móc treo nên có hộp riêng cho mỗi bộ với số lượng dư một ít. Một chiếc ốc thiếu có thể làm cả khung cổng không lắp được.
Thùng cùng cỡ giúp xếp xe nhanh. Dùng vài cỡ thùng cố định thay vì đủ loại hộp tận dụng. Thùng cùng cỡ chồng lên nhau chắc chắn, xếp lên xe ít khoảng trống, và người phụ nhìn số thùng là biết đã đủ bộ hay chưa. Ghi mã bộ ở cả hai mặt thùng để xếp chồng vẫn đọc được.
Phiếu xuất và phiếu nhập cho từng tiệc
Phiếu không cần cầu kỳ, có thể là một tờ in sẵn hoặc một mẫu điền trên điện thoại. Điều quan trọng là tiệc nào cũng có, kể cả tiệc nhỏ.
- Trước tiệc, người phụ trách lập phiếu xuất ghi tên tiệc, ngày, địa điểm và danh sách bộ đồ, kèm số lượng từng món lẻ.
- Người soạn đồ ký nhận, người giữ kho ký giao. Hai người khác nhau để có đối chiếu.
- Tại tiệc, nếu dùng thêm hoặc bớt món nào so với phiếu, ghi bổ sung ngay.
- Khi tháo, đối chiếu đồ với phiếu trước khi rời địa điểm. Ghi lại món hư, món mất và lý do.
- Về kho, người giữ kho kiểm lại, ký nhận, cập nhật số lượt dùng và tình trạng trong sổ.
- Món hư được tách ra khu chờ sửa, không cất chung với đồ tốt.
Sau vài tháng, xếp các phiếu lại sẽ thấy rõ: món nào hay hư, nhà hàng nào hay xảy ra mất đồ, người nào soạn đồ hay thiếu. Đó là dữ liệu để sửa quy trình chứ không phải để phạt người.
Tính số lượt dùng và quyết định khi nào thanh lý
Mỗi món đồ có một vòng đời. Khung sắt sơn tĩnh điện có thể dùng rất nhiều lượt nếu được bảo quản và sơn lại; vải voan sáng màu thì sau một số lần giặt sẽ ngả màu; bóng bay là đồ dùng một lần. Cách đơn giản để tính chi phí đồ vào từng tiệc là chia giá mua cho số lượt dùng dự kiến. Ví dụ giả định: một bộ phông mua với giá mười đơn vị tiền, dự kiến dùng hai mươi lượt, thì mỗi tiệc dùng bộ đó gánh nửa đơn vị tiền khấu hao.
Sổ kho có cột số lượt đã dùng giúp bạn biết món nào đã đến lúc thay. Đồ đã quá cũ mà vẫn mang đi sẽ lộ trong ảnh cận cảnh, khách sẽ thấy, và ảnh công trình của chính bạn sẽ không đẹp. Đồ thì còn tốt nhưng không ai đặt kiểu đó nữa cũng là đồ chết, chiếm chỗ.
Mỗi năm vài lần, vào tháng vắng việc, nên lọc kho: đồ hỏng không sửa được thì bỏ, đồ còn tốt mà lâu không dùng có thể bán lại cho người mới vào nghề hoặc cho thuê lại, đồ cần sửa thì sửa ngay. Một kho gọn, ít mà đều dùng được tốt hơn một kho nhiều mà nửa số đồ nằm im.
Trước khi mua thêm bất cứ món gì, hãy mở sổ kho xem món tương tự đã có chưa và lần gần nhất dùng là khi nào. Thói quen nhỏ này chặn được phần lớn những lần mua theo cảm hứng, và giữ cho tiền của dịch vụ chảy vào đúng thứ khách đang đặt.
Bảo quản và an toàn trong kho
Kho đồ trang trí chứa nhiều thứ dễ cháy như vải, giấy, xốp, nhựa. Vài nguyên tắc nên dán ngay cửa kho:
- Không hút thuốc, không đun nấu trong kho; có bình chữa cháy để ở chỗ dễ lấy và mọi người biết cách dùng.
- Không trữ bình khí bơm bóng trong kho kín. Nếu phải giữ bình heli qua đêm, để nơi thoáng, xa nguồn nhiệt, dựng đứng và chằng giữ không cho đổ.
- Không cắm sạc thiết bị, không để ổ điện nhiều nhánh cắm liên tục trong kho khi không có người.
- Đồ nặng để kệ dưới, đồ nhẹ để kệ trên; kệ cao nên bắt vít vào tường để không đổ.
- Lối đi trong kho để trống, không chất thùng chắn cửa ra vào.
- Vải và phông phải khô hẳn mới cất; nếu về muộn, trải tạm cho khô rồi hôm sau mới cuộn.
- Kiểm tra mối mọt, chuột định kỳ, nhất là với kho tầng trệt và mùa mưa.
Kho là nơi bạn ít nhìn tới nhất trong tuần, nhưng chỉ cần một sự cố cháy hay ẩm mốc là mất cả mùa làm việc. Vài phút kiểm tra mỗi tuần là cách rẻ nhất để giữ vốn.
Câu hỏi thường gặp
Đội nhỏ có cần phần mềm quản lý kho không?
Thường chưa cần. Một bảng tính dùng chung trên điện thoại có cột mã, tên, số lượng, vị trí, số lượt dùng và tình trạng là đủ cho đội vài người. Khi số món đồ lên tới hàng nghìn và có nhiều tiệc cùng ngày, khi đó mới cân nhắc phần mềm chuyên dụng.
Đồ bị mất ở nhà hàng thì xử lý thế nào?
Trước hết tìm ngay tại chỗ với nhân viên nhà hàng trước khi rời đi. Sau đó ghi vào phiếu, báo khách hoặc nhà hàng theo thoả thuận trong hợp đồng. Lâu dài, nên ghi trong hợp đồng ai chịu trách nhiệm với đồ trang trí trong thời gian tiệc diễn ra.
Bao lâu nên kiểm kê toàn bộ kho một lần?
Ngoài việc đối chiếu theo từng tiệc, nên kiểm kê tổng ít nhất trước và sau mùa cưới cao điểm. Những tháng vắng việc là thời điểm tốt để kiểm kê, sửa đồ và lọc thanh lý mà không ảnh hưởng tới lịch nhận tiệc.
Có nên cho thuê lại đồ trang trí khi không dùng tới?
Có thể, nếu bạn có quy trình giao nhận rõ ràng, có phiếu ghi tình trạng lúc giao, tiền đặt cọc và quy định đền bù khi hư. Không có quy trình thì cho thuê lại dễ dẫn tới đồ trả về hỏng mà không biết đòi ai.
Vải phông bị ố mốc có cứu được không?
Vết ố nhẹ có thể giặt theo hướng dẫn của từng loại vải, nhưng vải sáng màu bị mốc lâu thường để lại vệt trong ảnh cận cảnh. Cách tốt nhất vẫn là phòng: phơi khô hẳn trước khi cất, bọc túi chống bụi và để nơi thoáng, không sát tường ẩm.
Người giữ kho có cần là chủ dịch vụ không?
Không nhất thiết, nhưng phải là một người cố định, cẩn thận và được giao rõ quyền. Chủ dịch vụ nên kiểm tra sổ kho định kỳ. Nếu ai cũng tự vào lấy đồ, sổ kho sẽ sai sau vài tuần.